Không ít người nhận hải sản tươi Lý Sơn gửi về, vì vội nấu bữa tối nên cho cả túi vào chậu nước nóng hoặc để ngoài bếp cho nhanh mềm. Cách làm này tuy giúp rã đông nhanh nhưng lại là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến hải sản mất nước, bở thịt và dễ có mùi tanh hơn so với khi rã đông đúng cách. Bài viết này hướng dẫn cách rã đông và bảo quản hải sản tươi tại nhà sao cho vẫn giữ được độ ngọt, độ dai gần với lúc mới đánh bắt.
Vì sao rã đông sai cách làm hải sản mất chất lượng
Hải sản, dù là cá, mực hay tôm, đều có cấu trúc thớ thịt chứa nhiều nước. Khi cấp đông, các tinh thể đá hình thành bên trong thớ thịt; nếu rã đông quá nhanh ở nhiệt độ cao, các tinh thể này tan đột ngột khiến thớ thịt bị phá vỡ cấu trúc, làm nước và một phần dịch ngọt tự nhiên thoát ra ngoài. Đây là lý do hải sản rã đông bằng nước nóng hoặc để ở nhiệt độ phòng quá lâu thường bị bở, nhạt vị hơn so với rã đông chậm và đều.
Các cách rã đông hải sản phổ biến
Rã đông trong ngăn mát tủ lạnh
Đây là cách được khuyến khích nhiều nhất vì nhiệt độ thấp và ổn định giúp hải sản tan đá từ từ, hạn chế thất thoát nước. Chỉ cần chuyển hải sản từ ngăn đông xuống ngăn mát trước thời điểm nấu khoảng nửa ngày đến một ngày tuỳ kích thước, độ dày của miếng hải sản. Nhược điểm duy nhất của cách này là cần chủ động thời gian trước, không phù hợp nếu muốn nấu gấp.
Rã đông bằng nước lạnh
Nếu cần dùng gấp hơn, có thể cho hải sản vào túi kín, ngâm trong thau nước lạnh (không phải nước ấm hay nước nóng), thay nước mới sau mỗi khoảng thời gian ngắn để nhiệt độ nước luôn ở mức thấp. Cách này nhanh hơn rã đông trong tủ lạnh nhưng vẫn giữ được chất lượng tốt hơn nhiều so với rã đông trực tiếp ở nhiệt độ phòng hoặc dùng nước nóng.
Vì sao không nên rã đông ở nhiệt độ phòng hoặc bằng nước nóng
Để hải sản ở nhiệt độ phòng, đặc biệt trong thời tiết nóng, không chỉ khiến thớ thịt bị phá vỡ cấu trúc do tan đá quá nhanh, mà phần bên ngoài miếng hải sản còn có thể đạt đến nhiệt độ thuận lợi cho vi khuẩn phát triển trong khi phần bên trong vẫn còn đông đá. Dùng nước nóng để rã đông cho nhanh cũng gây hiện tượng tương tự, đồng thời làm chín tái lớp ngoài trước khi phần trong kịp rã đông, ảnh hưởng trực tiếp đến kết cấu món ăn sau khi nấu.
Hải sản đông lạnh rã đông bao lâu thì dùng
Không có một mốc thời gian cố định áp dụng chung cho mọi loại hải sản, vì còn tuỳ kích thước, độ dày và loại hải sản cụ thể. Nguyên tắc chung là nên chế biến ngay trong ngày sau khi hải sản đã rã đông hoàn toàn, không để hải sản đã rã đông rồi lại cấp đông trở lại, vì việc đóng băng – tan đá lặp lại nhiều lần khiến chất lượng thịt giảm rõ rệt và tăng rủi ro về an toàn thực phẩm. Nếu rã đông trong ngăn mát nhưng chưa kịp nấu, tốt nhất nên chế biến trong vòng một đến hai ngày, bảo quản trong ngăn mát liên tục, tránh để hải sản đã rã đông ở nhiệt độ phòng trong thời gian dài.
Cách bảo quản hải sản tươi khi chưa chế biến ngay
Nếu chưa nấu ngay sau khi nhận hàng, hải sản tươi nên được phân chia hợp lý ngay từ đầu: phần dự định dùng trong một, hai ngày tới có thể để ngăn mát, phần còn lại nên giữ nguyên trạng thái cấp đông ở ngăn đông cho đến khi cần dùng. Việc chia nhỏ theo từng phần sử dụng giúp tránh phải rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần cùng một túi lớn.
| Cách bảo quản | Thời gian phù hợp | Lưu ý |
|---|---|---|
| Ngăn mát tủ lạnh | 1–2 ngày | Đậy kín, tránh lẫn mùi với thực phẩm khác |
| Ngăn đông | Dài ngày hơn, tuỳ loại hải sản | Chia nhỏ theo từng lần dùng trước khi cấp đông |
| Rã đông rồi chưa nấu ngay | Trong ngày, tối đa 1–2 ngày nếu giữ lạnh liên tục | Không cấp đông lại phần đã rã đông |
Bảo quản hải sản còn sống tạm thời tại nhà
Với các loại hải sản còn sống như ốc, cua, ghẹ mua trực tiếp hoặc nhận từ đảo gửi về, nên giữ nơi thoáng mát, có thể phủ khăn ẩm hoặc để trong thùng có lỗ thoát khí thay vì đậy kín hoàn toàn, tránh làm hải sản ngộp và chết sớm trước khi kịp chế biến. Với hải sản đã chết trước khi nấu, cần đánh giá kỹ độ tươi trước khi sử dụng, vì hải sản có vỏ để chết quá lâu thường không còn đảm bảo an toàn thực phẩm.
Những sai lầm thường gặp
Một số lỗi phổ biến khi rã đông và bảo quản hải sản tươi tại nhà: dùng nước nóng hoặc lò vi sóng để rã đông nhanh khiến thịt bị chín tái không đều; để hải sản rã đông ở nhiệt độ phòng cả buổi rồi mới nấu; cấp đông lại phần hải sản đã rã đông nhưng chưa dùng hết; hoặc trữ đông quá lâu ngoài thời gian khuyến nghị khiến chất lượng giảm dần theo thời gian dù vẫn còn hạn sử dụng trên bao bì.
Kết luận
Rã đông đúng cách – ưu tiên ngăn mát tủ lạnh hoặc nước lạnh thay vì nhiệt độ phòng hay nước nóng – là bước quyết định phần lớn chất lượng món hải sản sau khi nấu. Kết hợp với cách bảo quản và chia phần hợp lý ngay từ đầu, hải sản tươi Lý Sơn hoàn toàn có thể giữ được vị ngọt tự nhiên dù đã trải qua quãng đường vận chuyển từ đảo về đất liền.
Câu hỏi thường gặp
Hải sản đông lạnh rã đông bao lâu thì dùng?
Nên chế biến trong ngày sau khi rã đông hoàn toàn, tối đa không quá một đến hai ngày nếu vẫn giữ lạnh liên tục trong ngăn mát. Không nên cấp đông trở lại phần hải sản đã rã đông vì chất lượng và độ an toàn sẽ giảm đáng kể.
Nếu đang tìm nguồn hải sản tươi đóng gói cẩn thận để vận chuyển xa, bạn có thể xem thêm các sản phẩm hải sản Lý Sơn trong chuyên mục sản phẩm.
Đặt câu hỏi hoặc chia sẻ trải nghiệm của bạn
Chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên chia sẻ ý kiến về bài viết này.