Mắm ruốc Lý Sơn

Mắm ruốc Lý Sơn được làm từ ruốc biển (còn gọi là moi hay khuyết), loại sinh vật nhỏ li ti sống thành từng đàn gần bờ, được ngư dân đảo Lý Sơn đánh bắt bằng lưới mành trong những ngày biển động cuối năm. Ruốc tươi sau khi vào bờ được rửa sạch, trộn muối biển theo đúng tỷ lệ rồi ủ trong hũ sành, đem phơi nắng cho lên men tự nhiên đến khi ruốc chuyển sang màu tím hồng đặc trưng, sánh dẻo và dậy mùi thơm.

Khác với mắm ruốc ở một số vùng dùng máy xay công nghiệp để rút ngắn thời gian, mắm ruốc Lý Sơn vẫn giữ cách ủ chượp thủ công, để ruốc tự lên men theo thời gian nên vị mặn ngọt hài hòa hơn, không bị gắt muối hay có mùi hóa chất.

Điểm đáng chọn

• Ruốc biển tươi được đánh bắt gần bờ đảo, sơ chế và ướp muối trong ngày để giữ trọn vị ngọt tự nhiên.
• Ủ chượp thủ công trong hũ sành, phơi nắng tự nhiên, không dùng máy xay hay chất bảo quản.
• Màu tím hồng đặc trưng, kết cấu sánh dẻo, mùi thơm dịu chứ không nồng gắt.
• Vị mặn ngọt hài hòa, có thể ăn sống hoặc chế biến đều ngon.
• Đóng hũ vừa đủ dùng trong gia đình, tiện lợi khi mang đi xa làm quà.

Cách dùng và bảo quản

Mắm ruốc Lý Sơn thường được dùng để pha nước chấm cho các món cuốn, bún thịt luộc, hoặc chưng cùng thịt băm, sả ớt để ăn với cơm trắng. Nhiều người còn thích cách ăn dân dã nhất là chấm trực tiếp với dưa leo, khế chua, chuối chát. Khi kho cá, kho thịt, thêm một chút mắm ruốc cũng giúp món ăn dậy mùi thơm đặc trưng hơn hẳn.

Hũ mắm ruốc chưa mở nắp nên để nơi khô ráo, thoáng mát, tránh nơi ẩm nóng, có thể dùng tốt trong khoảng 10-12 tháng. Sau khi mở nắp, nên dùng muỗng sạch mỗi lần lấy mắm, đậy kín và cất ngăn mát tủ lạnh để giữ mắm không bị nổi váng hay đổi mùi trong quá trình sử dụng.

Phù hợp với dịp nào

Mắm ruốc phù hợp với bữa cơm nhà hằng ngày, nhất là những món kho, món chưng cần vị đậm đà. Đây cũng là nguyên liệu quen thuộc khi làm các món cuốn, món trộn cho những buổi tụ họp gia đình, bạn bè. Với người xa quê, một hũ mắm ruốc Lý Sơn còn gợi lại hương vị bữa cơm miền biển giản dị mà khó tìm thấy ở nơi khác.